ĐỖ TƯ NGHĨA

 

TÍN ĐỒ ĐÍCH THỰC ( THE TRUE BELIEVER)

Về bản chất của những phong trào quần chúng

Erich Hoffer / Đỗ Tư Nghĩa

==o))((o==

 

 PHẦN HAI :

NHỮNG KẺ TÂN T̉NG TIỀM NĂNG.


CHƯƠNG
X

NHỮNG KẺ CHÁN NẢN

41

          Khi một xă hội chín muồi cho một phong trào quần chúng, th́ nó có những dấu hiệu – mà dấu hiệu đáng tin cậy nhất, là sự thịnh hành của một nỗi chán nản không được trút bỏ. Trong hầu hết tất cả những mô tả về những giai đoạn đi trước sự nổi dậy của những phong trào quần chúng, người ta thường nói đến một nỗi buồn chán mênh mông; và trong những thời kỳ sớm nhất của chúng, có khả năng là phong trào quần chúng t́m thấy nhiều cảm t́nh viên và nhiều sự ủng hộ giữa những kẻ chán nản hơn là giữa những kẻ bị bóc lột và những kẻ bị áp bức. Đối với một kẻ sách động có kế hoạch, muốn tạo ra những biến động quần chúng, th́ cái bản tường tŕnh rằng, dân chúng đang chán nản hết mức, sẽ, ít ra, đáng khích lệ như cái bản tường tŕnh rằng, họ đang chịu khổ từ những ngược đăi không thể chịu đựng về kinh tế và văn hóa.

Khi dân chúng chán nản, th́ trước hết, họ chán cái bản ngă của chính ḿnh. Cái ư thức về một hiện hữu cằn cỗi, vô nghĩa, là cái căn nguyên chính yếu của sự chán nản. Những người không ư thức về sự tách biệt, cô lập của họ – như trường hợp của những người là thành viên của giáo hội, đảng phái, hay của một bộ tộc gắn bó, vân vân – th́ không bị chán nản. Cá nhân nào cảm thấy ḿnh tách biệt khỏi những người khác, th́ chỉ thoát khỏi sự chán nản khi anh ta hoặc dấn ḿnh vào công việc sáng tạo, hoặc công việc quá bận rộn, hoặc khi anh ta hoàn toàn đắm ḿnh trong cuộc đấu tranh sinh tồn. Sự chạy đuổi lạc thú và sự chơi bời phóng đăng, là những thuốc giảm đau không công hiệu. Nơi nào mà người ta sống cuộc sống tự-trị, và không quẫn bách, thế nhưng, lại không có năng lực hay cơ hội cho công việc sáng tạo hay hành động hữu ích, th́ không thể nói rằng, họ sẽ quay sang những dịch chuyển to lớn và dị thường nào, để mang lại ư nghĩa và mục đích cho đời họ.

Sự chán chường giải thích cho sự sự kiện này: ở khởi đầu của những phong trào quần chúng, th́ hầu như luôn luôn có mặt những “cô gái già” và những phụ nữ trung niên. Ngay cả trường hợp của phong trào Hồi giáo và Đức Quốc Xă – vốn không tán thành hoạt động của phụ nữ bên ngoài gia đ́nh – chúng ta cũng t́m thấy những phụ nữ thuộc loại nào đó đóng vai tṛ quan trọng trong giai đoạn đầu của sự phát triển của chúng.

_______

Spinster: Phụ nữ già không có chồng.

 

Hôn nhân, đối với phụ nữ, có nhiều cái tương đương với việc tham gia một phong trào quần chúng. Nó cung ứng cho họ một mục đích mới trong đời, một tương lai mới và một “căn cước” [một cái tên] mới. Sự chán nản của những “cô gái già” và của những phụ nữ vốn không c̣n có thể t́m thấy niềm vui và sự thỏa măn trong hôn nhân, khởi phát từ một ư thức về một cuộc sống cằn cỗi, bị hỏng. Bằng cách dấn ḿnh vào một sự nghiệp “thiêng liêng,” và dâng hiến năng lượng và tài sản cho sự thăng tiến của nó, họ t́m thấy một cuộc sống mới đầy mục đích và ư nghĩa. Hitler tận dụng những mệnh phụ khao khát phiêu lưu, chán cuộc sống trống rỗng của họ, không c̣n “hứng thú” với những cuộc t́nh của họ (1). Ông ta được tài trợ bởi những người vợ của một vài trong số những kỹ nghệ gia lớn, rất lâu trước khi những người chồng của họ nghe nói về ông ta (2). Miriam Beard nói về một vai tṛ tương tự được đóng bởi những người vợ chán nản, trước cuộc cách mạng Pháp: “Họ bị tàn phá và bị tấn công bởi những cơn buồn chán. Một cách liều lĩnh, họ hoan nghênh những nhà cách tân.”(3)
 


=========

(1). Hermann Rauschning, Hitler Speaks (New York: G. P.Putnam’s Sons, 1940), p. 268.

(2). Ibid., p. 258.

(3). Miriam Beard, A History of the Businessman (New York: Macmillan Company, 1938), p. 462.

 

Trở về Giới thiệu và Mục Lục

Xem tiếp Phần 2, Chương 11


 

art2all.net