Trần Ngọc Bảo

 

 THĂM LẠI LĂNG THIN THỌ

 

Phần 1

 



          Bấy lu nay "cch đ trở giang" cho nn nhiều người muốn đi thăm lăng Gia Long, tức lăng Thin Thọ, m chưa đi được. Nay nghe tin đ c cầu phao, một số "b lo" lập tức ln đường, trong số đ c Bch Vn, hiện cư tr tại Si Gn. Sau khi bay từ đất phương nam về cố đ dự đm cưới đứa chu, c nng liền đi khm ph "cao nguyn" Bạch M, v rồi hm sau, đi lăng Gia Long. Thp tng c nng tất nhin l phải c anh "cu bồi Si Gn", tức l Dũng silk, bạn cố tri l Ng Hạnh v người hướng đạo l TN Bảo.
 

Thế hệ U70, U60 vẫn nhớ như in bi học lịch sử cấp tiểu học với cu chủ đề: "Gia Long thống nhất sơn h". Sau đ vua đặt tn nước l Việt Nam, v đng đ tại Ph Xun - tức l Huế by giờ, l kinh đ của cả nước Việt Nam trong suốt 143 năm. Ai xy kinh thnh ? Ai xy hong thnh để du khch ngoi tỉnh v ngoi nước, mỗi khi đến Huế đều đi thăm? Di tch no được tổ chức UNESCO cng nhận l di sản văn ha thế giới đầu tin tại Việt Nam ngoi kinh thnh v hong thnh? L lăng tẩm cc vị vua triều Nguyễn, m lăng được xy dựng trước hết l lăng Gia Long.
 

Sng thứ hai, bốn kỵ sĩ gặp nhau tại một qun c ph để ni chuyện "c k" một cht rồi ln đường. Vượt qua hai dốc đường Điện Bin Phủ đến đn Nam Giao, rẽ phải, rồi rẽ tri hướng về cầu Lim, đường Minh Mạng, nhm kỵ sĩ đến ng ba Học Viện Phật Gio.




Bốn kỵ sĩ đứng ở ng ba đường v phải lựa chọn đi theo hướng no đy? Đi thẳng theo hướng đan viện Thin An, lăng Khải Định, hay rẽ ra bờ sng. Sau khi hội , nhm quyết định đi ra hướng bờ sng để c thể ngắm nhn thượng lưu sng Hương v nhn tiện, thăm lăng Cơ Thnh.



Ra tới bờ sng Hương nhm kỵ sĩ thấy một cy cầu nhỏ mang tn kh lạ l "cầu Lm Nghiệp" v xa xa l ni Kim Phụng.
 

Lăng Cơ Thnh nằm cch đy khoảng 100m , dĩ nhin l bn pha tri con đường, nơi c một dy ni ko di gần tới cầu Tuần.



Lăng Cơ Thnh tựa đầu vo ni Hưng Nghiệp, thuộc lng Cư Chnh, x Thủy Bằng, thị x Hương Thủy. Lăng cn được gọi l lăng Cao Hong hay lăng Sọ.


Cu chuyện về lăng Sọ, tức lăng của Nguyễn Phc Lun (1733-1765), cha của vua Gia Long, c lẽ mọi người đều biết r. ng l con thứ hai của Cha V Vương Nguyễn Phc Khot. Do anh l Nguyễn Phc Hạo mất sớm, ng được chọn để kế vị, v Cha đ mời Đức Hầu Trương Văn Hạnh v Thị Giảng L Cao Kỷ dạy dỗ để chuẩn bị nối ngi. ng được phong chức Chưởng Dinh v tham dự cc phin họp với cc đại thần. Nhưng khi Cha băng h th quyền thần Trương Phc Loan thay di chiếu, lập Nguyễn Phc Thuần (12 tuổi) ln ngi v bắt giam Nguyễn Phc Lun. Sau khi được thả về nh ng buồn rầu sinh bệnh m mất.


Năm 1790 qun Ty sơn, sau khi chiếm Ph Xun, đ sai tướng Nguyễn Văn Ngữ đo mồ Nguyễn Phc Lun, lấy xương cốt vứt xuống dng sng Hương. Ngư dn Nguyễn Ngọc Huyn vớt được xương sọ v ln đem chn ở một nơi khc. Sau khi vua Gia Long ln ngi (1802) , Huyn đ đến trnh bo v chỉ chỗ chn sọ. Vua Gia Long sau khi thử bằng cch cắt tay, cho chảy mu, nhỏ vo sọ thấy sọ ht mu cho nn tin đ l hi cốt cha mnh bn trọng thưởng Huyn v đem chn vo chỗ cũ, xy lại lăng v về sau cho lập miếu thờ Nguyễn Ngọc Huyn ngay bn cạnh.



Miếu thờ ngư dn Nguyễn Ngọc Huyn.



Miếu Nguyễn Ngọc Huyn v miếu Thổ Thần, sau lưng l ni Hưng Ngiệp



Vua Gia Long đ cho đo lng sng Hương trước mặt lăng, lấy ct đắp ln bờ sng, v nghĩ rằng xương cốt của cha mnh c thể nằm lẫn trong ct.


Từ đ tới nay, suốt mấy trăm năm, mảnh đất ny được xem l nơi linh thing, khng ai trồng trọt, nhưng cch đy vi năm, người ta bắt đầu trồng hoa mu trn đ.
Xa xa bn kia sng l ni Kim Phụng.



Con đường trước mặt lăng Cơ Thnh, một bn l ni, được xem l "vạn nin ct địa" một bn l thượng lưu sng Hương. Đằng xa l cầu Tuần.



Vng "vạn nin ct địa" ny ngy xưa khng ai (cả quan lẫn dn) được php chn cất, ngy nay đ thấy lc đc vi nấm mồ.



Cầu Tuần nhn từ con đường ven sng Hương (đường 49 A)



V Bch Vn thắc mắc về địa danh Ng Ba Tuần cho nn thay v đi chui dưới dạ cầu, chng ti đi ln cầu để xem ng ba sng




Ng ba sng, nơi hai dng Tả Trạch (bn tri) v Hữu Trạch (bn phải) gặp gỡ v hợp thnh sng Hương. Sở dĩ gọi l ng ba Tuần v nơi đy c tram thu thuế của triều đnh, v thuyền tuần tra, đốc thc v kiểm tra việc thu thuế cc sản phẩm trao đổi giữa vng ni v đồng bằng. Trước kia, ở đy c đ ba bến đi từ lng Bằng Lng (bn tri) sang La Kh-Trẹm (vng giữa hai sng) v sang ấp An Bằng (bn phải).



Cc kỵ sĩ dừng chn trn cầu m mi ngắm v chụp hnh lưu niệm.



Con đường đi ln chợ Tuần nhn từ trn cầu Tuần. Ngay pha dưới đy c một qun c ph, nơi cc b lo thỉnh thoảng chạy ln đy ngồi ngắm ni sng.



Trở xuống dạ cầu, dừng lại ở biển bo con đường ln lăng Gia Long, kỵ sĩ kim ph nhm ny trng rất "bụi" , trn lưng ngựa sắt hiện đại trng rất "kh thế"!



Chợ Tuần cch cầu khoảng 100m. Hng qun ở cả hai bn đường. Đy l cc cửa hng bn pha tri con đường.



Chợ Tuần nằm bn phải, st bờ sng. Sau lưng chợ trước kia c bến đ sang La Kh - Trẹm



Cầu phao kia rồi. Ở đy trước kia c bến đ sang Trẹm v lng Kim Ngọc.



Đy l phần cầu được nng cao để thuyền ghe c thể chui qua. Chiều rộng thng thuyền 10m, chiều cao 4,5m



C một chiếc đ chở ct sắp chui qua dưới cầu phao.
Kỵ sĩ kia đ sang tới đầu cầu bn kia v mua v (mỗi xe 6.000đ cho 2 chiều qua về).

 

Trần Ngọc Bảo



xem tiếp phần 2

 

 

 

art2all.net