Phạm Ngọc Lân

 

Để nghe nhạc trên a2a, xin download Adobe Flash Player

Nụ cười sơn cước

Nhạc và lời Tô Hải
Phạm Ngọc Lân đàn và hát

 

 


Tô Hải tên thật là Tô Đ́nh Hải, sinh năm 1927 tại Hà Nội. Ông học nhạc lư và tham gia Ban đồng ca Saint-Joseph từ nhỏ, từng đoạt giải thưởng âm nhạc "Chim sơn ca" tại Rallye Kiến An của Hướng đạo sinh toàn Đông dương. Ông gia nhập Vệ quốc đoàn vào mùa thu năm 1945 khi vừa đậu xong tú tài một. Tốt nghiệp các trường Quân chính Nguyễn Huệ và Lục quân Trần Quốc Tuấn, nhưng v́ có năng khiếu âm nhạc, ông phục vụ trong ngành văn nghệ quân đội. Năm 1954, về Hà Nội, ông học nhạc để trở thành nhà soạn nhạc với nhiều bản hợp xướng và hoà tấu nổi tiếng thời đó.

Sau 1975 ông vào Sài G̣n và hiện sống tại đó. Gần đây, ông nổi tiếng v́ dù đă ngoài 80, ông là một "blogger" trên Internet, với tác phẩm gây xôn xao "Hồi kư của một thằng hèn". Khi Phạm Duy qua đời đầu năm 2013, ông đến viếng và viết bài "Phạm Duy, người nghệ sĩ sướng nhất trên đời", dù ngày xưa, ông cũng đă phải viết bài đả kích Phạm Duy v́ đă bỏ kháng chiến "dinh tê" về thành.

Tác phẩm để đời của Tô Hải chính là bài Nụ Cười Sơn Cước, sáng tác năm 1947, lúc ông 20 tuổi. Ông cho biết về bài này như sau trên Blog của ông:

"Cái ngày đông rét mướt năm đó Tây nó đánh dữ dội lắm... Bộ Tư Lệnh III mà tớ làm "lính kiểng" lúc đó phải rút vào tận Kim Bôi (Ḥa B́nh). Tớ đóng quân trong nhà một cô con gái có tên Đinh thị Phẩm, 24 tuổi đời. Thích th́ có thích nhưng chưa biết "tán gái" mà chỉ biết làm thơ, làm vài câu thơ rồi ngâm nó lên theo kiểu riêng của tớ gọi là ca khúc. Thế là, trước khi rời rừng núi về học Lục Quân Trần Quốc Tuấn tớ muốn nói lên mối "t́nh câm" của ḿnh bằng ... vài câu thơ có giai điệu... Thế thôi!

Nào ngờ..."Nụ cười sơn cước" lại được hoan nghênh đến thế và Ngọc Bích, Canh Thân, Hoàng Thi Thơ... khi trút áo "lính cụ Hồ", thôi làm "đồng chí", đă mang nó vô thành (dân gian gọi là "dinh-tê") phổ biến khắp nơi. Để cho nó được chấp nhận bởi các cơ quan kiểm duyệt, họ xếp tớ vào loại tác giả tiền chiến! Và từ đó "Nụ cười sơn cước", một trong những "t́nh ca thời kháng chiến" của bọn tớ sống nhờ cái mác nhạc tiền chiến đến ngày nay!

"Nụ cười sơn cước" ra đời như thế đó. T́nh th́ có, nhưng mà là t́nh câm, t́nh nhát (v́ sợ kỷ luật) đă có ǵ đâu mà nhiều người viết về bài hát này cứ thêu dệt ra lắm chuyện, thậm chí c̣n đặt cả những cái tên Ḷ Thị nọ, Nông Thị kia ra rồi thay cả địa điểm, nơi sinh, ngày sinh của nó nữa mới khổ tớ chứ! Làm bà xă cứ trách tớ: "Có thế mà anh cứ giấu em!" Tớ định kiện báo v́ "vi phạm luật báo chí, xâm phạm đến đời tư không được phép" của tớ mấy lần. Nhưng đọc đi, đọc lại th́ thấy: họ đều xuất phát từ t́nh yêu đối với một sáng tác của tớ đă bao năm tưởng chết nay lại hồi sinh, từ t́nh yêu đối với tớ. Đặc biệt có nhiều đồng đội cũ, nay về già, nghĩ về quá khứ tươi đẹp đă qua, đă viết về "Nụ cười sơn cước" như để tranh thủ viết về một thời thanh xuân đẹp nhất của chúng tớ mà thôi.

Nụ Cười Sơn Cước

Tôi nhớ măi một chiều xuân chia phôi
Mây mờ buông xuống núi đồi
Và trong ḷng mờ hơn ở ngoài trời
Cỏ cây hoa lá, thương nhớ măi người đi
Và dâng sầu lên mi mắt người về

Thơ thẩn đàn chim ngừng tiếng hát
Mưa xuân đây tươi luống u sầu
Buồn cho ḍng nước mờ xóa bóng chim uyên
Mà gió chiều c̣n khóc thương
Măi mối t́nh c̣n vấn vương

Ai về sau dăy núi Kim Bôi
Nhắn rằng tim tôi chưa phai mờ
H́nh dung một chiếc thắt lưng xanh
Một chiếc khăn màu trắng trăng
Một chiếc ṿng sáng lóng lánh
Với nụ cười nàng quá xinh

Nàng ơi, tôi đă rút tơ ḷng
Dệt mấy cung yêu đương
Gởi ḷng trong trắng
Của mấy bông hoa rừng
Đời đời không tàn với khúc nhạc ḷng tôi



Nguồn :

http://my.opera.com/phamngoclanguitar/blog/baihatxua2

http://www.youtube.com/watch?v=TLjluR619Bo

 

 

trang phạm ngọc lân

nhạc

art2all.net