PHẠM NGỌC TÚY


CHỮ DUYÊN

 

Hoàng Hương Trang

 

          Cái tên lạ như con người của chị. Hoàng thị Diệm Phương.

Khởi đầu là lời hỏi thăm chị nhờ một người bạn lớn tuổi trong Hội nhà văn Huế chuyển đến. Nhiều lần chị nhờ người bạn đó là một người đáng tuổi anh tôi gởi lời thăm, tôi đâm chú ư. ( Cho đến bây giờ, tôi không biết có phải do chị đọc cuốn tiểu thuyết “ B̀NH MINH ƠI TRỞ LẠI ” của tôi không nữa? Dám lắm chứ!)

Tên tuổi chị nào có xa lạ ǵ, hồi tuổi c̣n trẻ và thậm chí ở lứa tuổi thiếu niên ( vào học lớp 10 ban C ) chúng tôi đứa nào mà chẳng lập cho ḿnh một tủ sách nhỏ? Tên của chị như tôi biết, do có đọc vài bài thơ chị đăng trên tạp chí Văn của Sài g̣n cũ và những tờ báo khác.

Nhận thư chị cùng mấy tuyển tập truyện ngắn, văn xuôi, sau là hai tập thơ, tôi càng ngạc nhiên hơn.

Trong thư chị viết, chữ khá rơ ràng:

“ Trong bài Túy viết về trường ĐK, đăng trên báo Nhớ Huế số 54 ( năm 2012 ) có 1 chỗ sai về tài liệu lịch sử:

“ Hai bà Trưng đánh giặc Ngô”

Không phải thế, Hai bà Trưng đánh quân Đông Hán ( Đầu đời Đông Hán ).

Bà Triệu mới là đánh giặc Ngô.

Xin em gái nhớ lại nhé. ”

Chà! Chị đọc cẩn thận thế. Là người duy nhất đọc và đính chính, lại c̣n …chịu khó viết thư riêng cho tác giả.

Tôi đọc hết tập thơ chị in năm 2009 “ RỒI CŨNG NGÀN THU”. Ḷng thấy lạ. Bộ chị đang đau bệnh ǵ chăng, bịnh già th́ ai cũng có rồi. Đọc xong tuyển tập văn xuôi, truyện ngắn của chị, in năm 2013, chị hẹn gặp nhau trong buổi hội ngộ tại trường Quốc Học Đồng Khánh. Cuộc gặp mà chị hẹn tôi qua một lá thư, thay v́ ở trường Quốc Học, lại xảy ra – hay gọi là họp mặt nghe đọc thơ ở một quán cà phê ( quán ǵ tôi quên mất tên) trong một hẻm nhỏ ven hông lối vào trường cấp 2 trên đường Lê Huân cùng một số bạn văn nghệ.

Đọc thư rồi gặp chị, thấy chị bên ngoài là một người cao, gầy, lời lẽ tuy ôn tồn mà ngắn gọn như trong thư chị gởi. Tôi và có lẽ chị - đều vui mừng khi gặp nhau sau hàng chục lần nhắn gởi lời thăm qua những người quen. Tuổi tác chênh lệch không làm chúng tôi trở nên xa lạ. Trao đổi vài câu ngắn ngủi, chị bận đón khách nên xin lỗi, tôi vào quán ngồi.

Đó là quán trà của Như Tích. Như Tích không xa lạ với dân văn nghệ Huế. Giọng ngâm đặc biệt như cái tên. Quán trà đơn giản không khác nữ chủ nhân. Cuộc gặp gỡ bạn bè tuy ít người, mà thân mật và gây ấn tượng qua giọng ngâm của Như Tích và lối dẫn thơ vào chuyện của Hoàng Hương Trang. Người nghe thơ cảm động, người đọc thơ và người dẫn thơ sâu lắng. Thứ t́nh thơ này khó nói quá. Nó không giống như vài lần tôi có tham dự buổi ca Huế có giọng ngâm của Bích Liên và giọng ca Minh Mẫn tại nhà bạn Nguyễn thị Lợi ( vợ anh Bửu Ư, đă qua đời ). Hay chị chỉ mượn thơ để nói. Ngoài đời thực là một Hoàng Hương Trang không khách khí màu mè. Làm sao người nghe không nhớ đến người phụ nữ, mà tuổi tác chẳng ăn thua ǵ đến phong cách. Chị chỉ là chị, vậy thôi.

Chỉ một lần duy nhất. Sau khi về Sài G̣n chị không gởi thêm cho tôi một tập văn nào nữa, ngoài một tập thơ. Tôi đọc mà tức ḿnh. Chị ni lạ, đang c̣n trẻ, tuổi đời mới hai tám ( 28 ) việc chi nghĩ đến ngày ḿnh chết?

Chị viết truyện ngắn lối văn đơn giản, bộc trực. Tuy chúng tôi gặp nhau có lần duy nhất đó, ngắn ngủi trao đổi với nhau vài câu. Chị không hỏi tôi sao không sang trường Quốc Học vào ngày đó, tôi không hỏi chị sao ra Huế mà không gọi điện. Không ai trách ai.

Tuy vậy, đọc xong tuyển tập thơ và văn xuôi của Hoàng Hương Trang, thấy tranh lụa in trong sách chị vẽ rất đẹp ( huống chi ngoài đời thực ). Tôi điện cho chị, chị trả lời thẳng thừng: “ Tranh mắc lắm, mi mua không nổi đâu”. Nhớ dạo ngồi trực pḥng tranh Phật Giáo ở Trung tâm Liễu Quán Huế, bức mắc nhất chỉ có bảy trăm đô ( 700 US ) mà e cũng chưa đến giá đó. Tranh vẽ Phật không bao giờ mắc. So sánh hai loại tranh là một điều thừa. Tôi cười mà không giận .

Bài thơ HỒN TÔI chị viết :

Khi tôi chết nằm im trong huyệt lạnh
Nghe quanh ḿnh giun dế khóc như mưa
Nghe đêm sâu lá úa rụng sang mùa
Đất sỏi ướt ṃn từng viên bé nhỏ
…………
Từng chồi non dành thở khí trần gian
Tôi ngán ngao quay t́m hướng thiên đàng

………..
Tôi cúi mặt khấn thầm ôi số kiếp
Bắt lạc loài, bắt cô đơn, thê thiết
Chán nản rồi tôi về lại huyệt tôi
Nằm im nghe giun dế khóc liên hồi…

Trích ( Khép đôi mi nhỏ - 1964 )

Tôi trách chị. Tôi đă chẳng viết hồi c̣n học trường Nữ trung học Thành Nội những vần thơ :

BÂY GIỜ

Bây giờ tôi là con chim găy cánh
Về qua thành rêu phong nhớ thời quá văng
Buổi chiều lá rơi đầy ngoài mặt lộ
Cây trái bi thương bỗng mọc trên mồ.

( 1964 )

Là đứa học tṛ làm thơ rất sớm. Chúng tôi ( tôi và Trần Túy Việt ) trao đổi thơ cho nhau dưới hộc bàn, có khi đầu giờ học. TV ( bút danh Thiên Thu Hoài )? lẹ tay chuồi bài thơ lên bàn cho tôi trước khi cô giáo mở sổ điểm danh. Tôi ngồi trước nó một bàn.

Hai thi sĩ nhí chúng tôi chưa đến tuổi trăng tṛn lẻ. Trách chị Diệm Phương viết thơ về cái chết của ḿnh chẳng khác nào trách anh Trịnh công Sơn: “ Một ngày nằm mơ tôi thấy tôi qua đời”!

Một bài thơ khác trong tập: “RỒI CŨNG NGÀN THU” của chị:

VỀ CUỐI TRỜI XA

Dầu biết thế cũng đành phải nói
Để mai này về cuối trời xa
Để mai này chẳng thể c̣n ta
Mà chưa kịp đưa tay chào biệt
………………..
Về cuối trời xa, ở nơi nào đó
Sẽ cô đơn hay sẽ an lành
Sẽ vẹn toàn hay sẽ mong manh
Nào ai biết cuối trời là đâu nhỉ

2008
Trích “ Rồi cũng ngàn thu”

Tôi đă chẳng từng viết :

Những đêm như đêm nay,
Tôi làm lăo lưng gù
Suốt đời ôm vô vọng
Canh mộ phần thanh xuân

Những đêm như đêm nay
Tôi ngồi đây khóc cười
Như người điên con gái
Hồn chết trong hoang tàn

1966

Anh Tuấn – mặc dù trách tôi làm thơ chi buổn quá - đă phổ nhạc và đàn hát cho hai đứa chúng tôi nghe, không biết TV có c̣n nhớ không?!

Những vần thơ viết khi tuổi đời c̣n quá non trẻ, trách ǵ chị Hoàng Hương Trang, một người đă qua tuổi trưởng thành viết về cái chết ( ?) của ḿnh.

Chúng tôi cách nhau về tuổi tác, ở hai thành phố cách nhau không biết bao nhiêu cây số đường chim bay. Không hề ngồi chung với nhau một cuộc tiệc, chẳng có với nhau vài chén trà suông. Ḍng đời vẫn vô t́nh trôi. Chẳng có ǵ ngoài những tập thơ và văn xuôi chị gởi, thậm chí không nhớ tôi có gởi tặng chị cuốn “ B̀NH MINH” ( tiểu thuyết in năm 1998 ) của ḿnh không nữa.

Chị có tranh lụa triển lăm ở nước ngoài, có giải thưởng và có tranh trong bộ sưu tập người nước ngoài. Chị có đủ thứ danh vọng ( tạm gọi ) của một họa sĩ giàu ḷng nhân ái và hồn thơ. Văn xuôi chị viết khác hẳn mọi người. Chị đă in ra nhiều đầu sách và tiếng tăm của chị không xa lạ với những ai từng vẽ và viết thơ trước 1975.

Chúng tôi không có ǵ cho nhau cả ngoài một điểm hết sức gần nhau.

Năm ấy tôi bị thương nặng, sau một tai nạn. Các bác sĩ chỉ chữa cái đầu bị chấn thương, c̣n cánh tay găy chưa băng bột được. Nửa đêm về sáng đau nhức không chịu nổi, tôi buột miệng rên. Đồng thời, nhớ lời mẹ dặn, tôi niệm hồng danh QUÁN THẾ ÂM BỒ TÁT. Linh nghiệm không nói được! Tôi ngủ được và hôm sau thức dậy bớt nhức đầu. Niệm Phật măi hoài ( ban ngày không ngồi dậy được tôi niệm Phật ) đến một đêm tôi chiêm bao thấy h́nh ảnh PHẬT BÀ . Người hiền từ với chiếc tịnh b́nh trong tay nh́n xuống tôi…

Sáu tháng trời nằm một chỗ không khi nào tôi không niệm hồng danh Quán THẾ ÂM trước khi ngủ và lúc thức dậy, mới bớt những cơn nhức đầu dữ dội tưởng chừng không qua khỏi!

Từ đó. Mỗi lần sắp giận ai, tôi niệm hồng danh QUÁN THẾ ÂM.

Mỗi lần đang bực bội ưu phiền tôi cũng niệm hồng danh của NGƯỜI. Hết.

Nghe tin chị mất, đọc lại những vần thơ chị viết, những truyện ngắn tràn đầy và chan chứa t́nh cảm, ḷng tôi không khỏi rưng rưng. Khoảng cách tuổi tác, hay v́ lí do nào đó, có lần chị nói qua điện thoại:“ Chỗ ở của tau chật lắm, em đi xa đó”?!

Cuộc điện đàm cuối cùng của chúng tôi vào đầu tháng 3/ 2020. Đă lâu không gặp chị tôi e chị có thể không c̣n khỏe như trước. Không nghe tin chị về Huế như nhiều năm trước đây. Chị nói tau dạo này yếu không ở B́nh Thạnh nữa, về ở với cháu.

Năm nào tôi cũng về Sài G̣n, chị ở quá xa, tôi không về thăm không hẳn v́ lí do địa lư. Chị có dặn tôi – trong một cuộc điện đàm – vô Sài G̣n nhớ ghé tau chơi. Tôi bận giữ trẻ, ở đâu cũng không tránh khỏi nghiệp viết, dạy học và giữ trẻ.

Chị ơi, hôm nay viết những ḍng này em cầu mong sao cho Hương linh chị sớm siêu thăng về cơi Tịnh Độ.

Cát bụi lại trở về cát bụi.

Cuộc Hạnh ngộ để Chia ĺa rồi chỉ nằm trong một chữ Duyên.

 

Huế 27/4/2020
Phạm ngọc Túy



 

art2all.net