NHƯ PHƯƠNG
 

 ÁNH TRĂNG


 

           Tôi thức dậy sau sáu giờ sáng; ánh trăng hạ tuần cuối năm còn sáng trên đầu các ngọn cây trơ trụi . Mặt trời mọc trước bảy giờ. Đã thấy màu xanh trong bầu trời vậy mà mặt trăng vẫn còn kia. Hồi đêm có chút tuyết sơ sài phủ lối đi.

Trăng cũng như mùa Xuân là đề tài cho văn nhân, thi sĩ.

Cũng là một vầng trăng, nhưng trăng không gợi cảm trong tâm hồn ta ở thành phố đô hội. Ai là người không nhớ đến ánh trăng trên sông Hương trong những đêm Rằm, trăng trên tháp Thiên Mụ, Trăng qua Vỹ Dạ, Trăng treo Ngự Bình, trăng trên Bac Ra.ch Miễu, trăng trên bến Hậu Giang, trăng trên hồ Xuân Hương, trăng trên bãi biển Nhatrang, trăng trên bờ sông Hàn.....

Qua khía cạnh thi văn, người ta gọi tên trăng là người con gái tên Hằng. Tôi muốn được bạn đặt cho trăng một tên hay hơn.

Mặt trời cho con người, vạn vật sự sống; một thiết yếu có tính cách vật chất. Trăng cho con người niềm vui...như là món ăn tinh thần.

Đã đọc nhiều về Trăng, " Trăng treo đầu súng" đã cho người chiến sĩ một chút thoải mái trong một đêm phải bồng súng trong những ngày chiến tranh; " Trăng Mường Luông", hình ảnh đẹp miền Sơn Cước cho những người con gái giả gạo,rồi ca múa nhịp nhàng; " Đà lạt trăng mờ" ghi dấu trong tình người khi ngồi trên Thuỷ Tạ một đêm trăng....

Những bài thơ, bài nhạc đêm trăng trên quê hương mỗi người thì rất nhiều.....trong tuổi trẻ của chúng ta. Mới biết trăng như là " nguồn sống tinh thần" của mọi người. " Trăng tàn trên hè phố" của nhạc sĩ Phạm thế Mỹ, cũng là một tiêu đề lãng mạn, cho đến giờ này vẫn còn người hát.

Nhạc sĩ Cung Tiến đã viết " Nguyêt cầm " là bài nhạc mà tôi cho là đã lưu lại âm hưởng đậm đà đối với những người yêu nhạc. Bản nhạc được Quỳnh Dao, Kim Tước....diễn xuất trên Đài Phát Thanh Saigon trong những năm trước 75. Sáng nay tôi vô YouTube để tìm nghe lại qua tiếng hát Lệ Thu, chưa được.Không hiểu tại sao toi không thuộc hết bản nhạc này. Theo tôi nghĩ bài nhạc này được trình bày trong Phòng Trà thì thích hợp hơn trình diễn trên TV.nên từ lâu tôi không được nghe bài này qua ca sĩ "thượng thặng "của Asia hay Thúy Nga Paris hát trên sân khấu để thâu vào DVD. Tự nhiên tôi muốn được nghe Carol Kim hay Lệ Thu hay Kim Tước hát bài này ... Trước năm 75 thì vô số bài nhạc về trăng, nhưng bài này tôi cho là khá nhất.

Theo nghĩa chữ Hán Trăng là Nguyệt. Tôi có những bạn gái tên Minh Nguyệt, Thu Nguyệt, Nguyệt Thu... .thì hình như bản tính có chút lãng mạn.. . Cũng lạ, tên cha mẹ đặt đôi khi biểu hiện cá tính con người đôi chút.

Khi tôi còn ở lớp Đệ tam C1 Đồng Khánh, lớp tôi có Thu Hương, Thiết Tranh học giỏi, Trúc Nhự có dáng nghệ sĩ, Hà Ny, Diệu Minh phúc hậu, Thân thi Hạnh vui  tính, Thu Cúc có nét đẹp dịu dàng...

Có một lần nhóm sinh viên Sư Phạm Anh Văn vô thực tập lớp tôi, trong các nữ sinh viên nhóm này có một cô tên Nguyệt, tên cô đơn thuần, chiếc mũi xinh, đôi mắt hiền và chiếc miệng dễ thương như một cô gái người Nhật. Hôm đó cô chỉ ngồi dự, người lên thực tập là cô Cung. Qua xứ người, tôi biết cô Nguyệt ở miền Đông Bắc, cô đã về hưu; cô vẫn còn nét nghệ sĩ, nhưng thuần hậu, cô đang an vui với ngôi nhà ấm cúng miền biển Polynesia.

Tuy rằng tôi không tên Nguyệt, tôi cũng như hầu hết mọi người là thích trăng. Tôi vẫn nhớ ánh trăng Thuận An, nhất là thích trăng trên sông Hương như bài của  cụ Phạm Quỳnh.

Khó quên được những đêm mùa Xuân hay mùa Hè, trăng trên đầu soi giòng nước cọng thêm những cây đèn sáp thắp lên trong lồng đèn giấy, thả trên mặt sông. Ôi, đẹp làm sao. Ít có thành phố nào có giòng nước phẳng lặng để cho những cánh đèn hoa sen nhẹ nhàng trôi từ phía Phu văn Lâu cho tới Vỹ Dạ, thêm nét đẹp cho Huế về đêm. Khi còn nhỏ, có khi đèn tắp vô gần bến, bọn con nit chúng tôi muốn vớt. Mẹ tôi can. Mẹ tôi giải thích đó là niềm tin trong Tôn Giáo. Đến bây giờ chắc các chùa chiền ở Huế vẫn còn thả đèn hoa sen trên sông.

Càng ngày, người ta am hiểu nhiều về thuyết lý tôn giáo, hầu hết đã không còn đốt vàng mã, người ta hiểu thêm rằng đối với thế giới vô hình thì có lẽ hương hồn ở nơi nào đó chứ không phải ở dưới nước. Biết vậy, nhưng nhiều người như tôi vẫn còn mong những cánh đèn sáng hình hoa sen trang điểm cho cảnh sông Hương vào một đêm Rằm.

Có một lần tôi thấy người ta thả đèn trên sông Hàn; nước sông Hàn không phẳng lặng lắm vì thành phố Đà Nẵng ở cửa biển, nên con nước sông Hàn khúc đó sóng gợn nhiều; thành ra thả đèn hoa sen trên sông Hàn, đèn không trôi êm lâu như thả đèn trên sông Hương.

Trăng ở nơi nào cũng đẹp, nhất là trăng của thơ ấu. Tôi vẫn thích những hình ảnh về trăng. Nhưng không như Lý Bạch, tương truyền thi sĩ tài hoa yêu trăng, có lẽ uống say nên nóng, ông ta nhảy xuống tắm; khi say gặp gió hay nước thì...nguy; người ta nói ông nhảy xuống sông để ôm trăng.....
 
 Nhạc và thơ cho hồn chơi vơi,
 Âm giai thi hứng với cung đời
 Chút hương xưa trăng như tri kỷ
 Vài nét luyến lưu tuổi đôi mươi
 
 Trăng là hương tình đến nhẹ nhàng
 Dọi rèm thưa cho hồn miên man
 Không là thi sĩ yêu trăng mộng
 Thanh thoát ý tình phút mơ màng
 
 Tình nào có đẹp như thiên nhiên
 Trăng nay đơn sơ nét dịu hiền
 Trăng muôn thuở vẫn còn gặp gỡ
 Thú yêu thương như nét bình yên.
 
 Dẫu trăng kia được dệt thành hình
 Có chăng ẩn hiện nét tâm linh,
 Cảm quan với trăng qua cửa sổ
 Niềm vui nhè nhẹ buổi bình minh.
 

 Như Phương
 Jan.27, 2016


 
 

 

art2all. net